Theo Nghị định, Bộ Giao thông vận tải là cơ quan của Chính phủ, thực hiện chức năng quản lý nhà nước về giao thông vận tải đường bộ, đường sắt, đường thủy nội địa, hàng hải, hàng không trong phạm vi cả nước; quản lý nhà nước các dịch vụ công theo quy định của pháp luật.

Bộ Giao thông vận tải thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định tại Nghị định số 36/2012/NĐ-CP ngày 18/4/2012 của Chính phủ quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ, cơ quan ngang Bộ và một số nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể khác.

Theo đó, Bộ Giao thông vận tải xây dựng tiêu chuẩn quốc gia, ban hành quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, định mức kinh tế - kỹ thuật trong các ngành, lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ; tổ chức quản lý, hướng dẫn, kiểm tra đối với ngành nghề kinh doanh có điều kiện thuộc ngành giao thông vận tải theo danh mục do Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ quy định.

Đồng thời, chỉ đạo việc tổ chức thực hiện quy hoạch, kế hoạch phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng giao thông đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt; ban hành quy chuẩn xây dựng (trừ quy chuẩn xây dựng kết cấu hạ tầng giao thông đô thị) và quy định việc quản lý kết cấu hạ tầng giao thông theo thẩm quyền; quy định việc bảo trì, quản lý sử dụng, khai thác kết cấu hạ tầng giao thông trong phạm vi cả nước; chỉ đạo, kiểm tra việc tổ chức bảo trì, đảm bảo tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật mạng lưới công trình giao thông đang khai thác do Bộ quản lý.

Bộ Giao thông vận tải trình Chính phủ quy định phạm vi hành lang bảo vệ luồng đường thủy nội địa, hành lang an toàn giao thông đường bộ, hành lang an toàn giao thông đường sắt theo quy định của pháp luật; chỉ đạo, kiểm tra UBND các cấp trong việc thực hiện các biện pháp bảo vệ hành lang an toàn giao thông.

Ngoài ra Bộ Giao thông vận tải quy định và hướng dẫn thực hiện tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, việc kiểm tra chất lượng an toàn kỹ thuật của phương tiện giao thông cơ giới đường bộ, phương tiện giao thông đường sắt, đường thủy nội địa, hàng không, hàng hải, các phương tiện, thiết bị xếp dỡ, thi công chuyên dùng, các công trình, phương tiện, thiết bị chuyên dùng sử dụng trong giao thông vận tải và các mục địch khác theo quy định.

Bộ cũng quy định việc đào tạo, huấn luyện, sát hạch, cấp, công nhận, thu hồi giấy phép, bằng, chứng chỉ chuyên môn cho người điều khiển phương tiện giao thông, người vận hành phương tiện, thiết bị chuyên dùng trong giao thông vận tải…

Cơ cấu tổ chức

Bộ Giao thông vận tải có 26 đơn vị, trong đó có 21 đơn vị là các tổ chức giúp Bộ trưởng thực hiện chức năng quản lý nhà nước gồm: 1- Vụ Kế hoạch – Đầu tư; 2- Vụ Tài chính; 3- Vụ Kết cấu hạ tầng giao thông; 4- Vụ An toàn giao thông; 5- Vụ Pháp chế; 6- Vụ Vận tải; 7- Vụ Khoa học – Công nghệ; 8- Vụ Môi trường; 9- Vụ Hợp tác quốc tế; 10- Vụ Quản lý doanh nghiệp; 11- Vụ Tổ chức cán bộ; 12- Thanh tra; 13- Văn phòng; 14- Tổng cục Đường bộ Việt Nam; 15- Cục Hàng hải Việt Nam; 16- Cục Hàng không Việt Nam; 17- Cục Đường sắt Việt Nam; 18 – Cục Đường thủy nội địa Việt Nam; 19- Cục Đăng kiểm Việt Nam; 20- Cục Quản lý xây dựng và Chất lượng công trình giao thông; 21- Cục Y tế giao thông vận tải.

Ngoài ra, Bộ có 5 đơn vị sự nghiệp gồm: Trung tâm Công nghệ thông tin; Viện Chiến lược và Phát triển giao thông vận tải; Trường Cán bộ quản lý giao thông vận tải; Báo Giao thông vận tải và Tạp chí Giao thông vận tải.

Thanh Hoài